Thật khó để diễn tả những gì đã xảy ra trong làng cờ vua tuần qua.
Hai giải đấu lớn đang diễn ra với sự tham gia của nhiều kỳ thủ hàng đầu. Nhưng những sự kiện trên bàn cờ trở nên nhỏ bé so với những sự kiện bi thảm và gây tranh cãi ngoài bàn cờ.
Không ngoa khi nói rằng thế giới cờ vua đã bị rúng động tận gốc rễ vào thứ Hai khi cái chết của GM Daniel Naroditsky được công bố.
Câu chuyện về một đại kiện tướng 29 tuổi qua đời đã leo lên đầu các bản tin truyền thông trên toàn thế giới. Hầu hết các ấn phẩm lớn đều đưa tin, đặt cờ vua vào tâm điểm chú ý vì những lý do khủng khiếp.
Nhưng sau đó, trong khi những lời tri ân tràn ngập, tranh cãi đã nổ ra.
Ngay khi tin tức vỡ lở, cựu vô địch thế giới GM Vladimir Kramnik bị tố cáo trực tuyến về việc bắt nạt Naroditsky trong suốt một năm trước khi anh qua đời. Kramnik là một người không ngừng đấu tranh cho sự công bằng trong cờ vua và đã nhiều lần ám chỉ rằng ông có nghi ngờ về Naroditsky.
Trong buổi phát trực tiếp cuối cùng trên Twitch tuần trước, Naroditsky đã nói về gánh nặng tinh thần mà những bình luận của Kramnik gây ra cho anh.
Kramnik đã phủ nhận mọi hành vi sai trái và đe dọa sẽ kiện bất kỳ ai chỉ trích ông. Truyền thông đã khai thác mọi góc độ và đưa tin. Kể từ đó, nó trở thành một cơn sốt truyền thông.
Kramnik, người gốc Nga sống ở Thụy Sĩ, cũng đã tham gia vào một số cuộc trao đổi công khai rất gay gắt, không ít nhất là với GM thường rất kiềm chế Wesley So, khi một số đại kiện tướng hàng đầu đã đưa ra quan điểm của họ.
Kỳ thủ số hai thế giới Hikaru Nakamura lên tiếng, mô tả những cáo buộc gian lận của Kramnik là “vô nghĩa” và “điên rồ.” GM Nihal Sarin cũng chỉ trích Kramnik trên X, nói rằng, "Nụ cười của Daniel đã tắt dần sau khi những cuộc tấn công bắt đầu. Tất cả chúng ta đều thấy điều đó."
Nếu cái chết của Naroditsky chưa đủ buồn, thì việc chứng kiến cộng đồng cờ vua xé xé nhau chỉ khiến mọi chuyện tồi tệ hơn.
Vào thứ Năm, dưới áp lực từ các thành viên có tiếng nói trong cộng đồng cờ vua toàn cầu kêu gọi trừng phạt Kramnik, cơ quan quản lý thế giới FIDE tuyên bố sẽ mở một cuộc điều tra đạo đức về những bình luận trực tuyến của Kramnik liên quan đến Naroditsky.
Chủ tịch tổ chức Arkady Dvorkovich đã đưa ra một tuyên bố nói rằng ông sẽ "chính thức chuyển tất cả các tuyên bố công khai liên quan của GM Vladimir Kramnik — cả trước và sau cái chết bi thảm của GM Daniel Naroditsky — đến Ủy ban Kỷ luật và Đạo đức FIDE để xem xét độc lập."
Dvorkovich nói với CNN rằng "bất kỳ hình thức trừng phạt nào cũng có thể" đối với Kramnik.
Đáp lại, Kramnik mô tả cuộc điều tra của FIDE là "xúc phạm," "bất công" và "dàn dựng một chiến dịch quấy rối đáng hổ thẹn nhắm vào tôi và những người thân yêu của tôi."
Đến thứ Sáu, hậu quả vẫn chưa có dấu hiệu lắng xuống.
Ai biết cuộc điều tra đó sẽ đi đến đâu—hay mất bao lâu. Nhưng chắc chắn đây là một khoảnh khắc lớn đối với môn thể thao này.
Trong cờ vua, gian lận là xấu. Nhưng đưa ra cáo buộc gian lận sai sự thật có lẽ còn tệ hơn. Đặc biệt nếu đây là hậu quả tiềm tàng. Có một làn sóng ý kiến lớn cho rằng cần phải làm gì đó.
Đúng sai của tất cả những điều đó, chúng tôi không thể bình luận. Tuy nhiên, hãy nói rõ ràng, Naroditsky là một trong những kỳ thủ được yêu mến nhất. Người chơi và người hâm mộ ở mọi cấp độ đều tôn trọng anh. Cũng không có bằng chứng nào cho thấy anh từng gian lận.
Ngoài ra, nguyên nhân cái chết vẫn chưa được công bố. Chúng tôi không biết chi tiết. Chính xác những gì đã xảy ra sẽ trở nên rõ ràng khi nhà chức trách hoàn tất công việc của họ.
Trong một cuộc phỏng vấn đau lòng với Fox News, mẹ của Naroditsky, bà Elena, nói: "Không có gì quan trọng hơn đối với Daniel hơn là phẩm giá và danh tiếng của anh ấy với tư cách là một kỳ thủ cờ vua."
Các câu hỏi cũng được đặt ra cho FIDE và liệu các quan chức chịu trách nhiệm duy trì đạo đức trong môn thể thao này có xử lý sai tình huống hay không. Hãy xem FIDE phản ứng thế nào.
Hậu quả từ cái chết của Naroditsky, không chỉ là nỗi buồn, sẽ còn kéo dài rất lâu.
Trên Bàn Cờ
Trong khi tất cả điều này diễn ra, còn có các giải Vô địch Mỹ tại Saint Louis và Cúp Câu lạc bộ châu Âu tại Rhodes, Hy Lạp.
Cả hai giải đấu đều dành thời gian tưởng nhớ Naroditsky trước khi bắt đầu thi đấu. Điều này đặc biệt xúc động tại Giải Vô địch Mỹ, nơi nhiều bạn bè lâu năm của Naroditsky tham gia.
Hiện tại, GM Fabiano Caruana đang đứng trước ngưỡng cửa trở thành nhà vô địch Mỹ lần thứ năm.
Bước vào vòng cuối, Caruana hơn So nửa điểm và gần như chắc chắn sẽ giành chức vô địch lần thứ tư liên tiếp. Ai có thể ngăn anh ta?
Giải Nữ rất cởi mở và ngoạn mục để theo dõi. IM Carissa Yip sẽ bước vào vòng cuối cùng vào thứ Sáu với tư cách là người dẫn đầu duy nhất sau khi đạt 5.5/6.
Trong khi đó, tại châu Âu
Tại Rhodes, Cúp Câu lạc bộ châu Âu cũng tạo ra một số câu chuyện. Sự kiện có dàn sao gồm các GM Gukesh D, Arjun Erigaisi, Vincent Keymer và người chiến thắng FIDE Grand Swiss Anish Giri.
Gukesh và Giri đã chơi ở vòng 5 và kỳ thủ người Hà Lan dường như đã khiến nhà vô địch thế giới Ấn Độ gặp khó khăn từ nước đi thứ 13. Nhưng Gukesh đã phục hồi để cứu vãn thế hòa.
Sau năm vòng, chỉ có hai đội ở bảng Mở duy trì thành tích toàn thắng và đồng dẫn đầu với hai vòng còn lại: Alkaloid và SuperChess, trong khi Cercle d’Echecs de Monte-Carlo giữ vị trí dẫn đầu duy nhất ở giải Nữ.
Một báo cáo đầy đủ về sự kiện có sẵn tại đây.
Ở vòng 1, WFM 10 tuổi Bodhana Sivanandan đã giành chiến thắng ấn tượng trước cựu vô địch thế giới nữ GM Mariya Muzychuk.
Kết quả đã đưa GM Divya Deshmukh trở lại câu lạc bộ 2500 với chiến thắng trong 22 nước đi ở vòng 4. Deshmukh dường như đã xin lỗi đồng hồ tại một thời điểm, khiến người xem thích thú.
GM người Hungary-Romania nổi tiếng Richard Rapport, được biết đến với lối chơi sáng tạo, đã trở lại top 15 bảng xếp hạng trực tiếp sau khi khởi đầu với 3/3.
Và đã có khoảnh khắc cho thấy cờ vua đỉnh cao không chỉ có khổ đau và u tối khi IM người Ba Lan Sebastian Poltorak thể hiện lòng tốt bằng cách đề nghị hòa khi đối thủ của anh, GM Aleksandar Indjic, bị ốm trong phòng thi đấu và phải rời đi.
Thật là một tuần.