Châu Phi, lục địa lớn thứ hai và đông dân thứ hai thế giới, theo truyền thống thường bị bỏ qua khi tổ chức các giải đấu cờ vua đỉnh cao.
Tất nhiên có những lý do văn hóa và lịch sử, nhưng các sự kiện lớn thường tập trung ở châu Âu và Bắc Mỹ, trong khi châu Á ngày càng đăng cai nhiều hơn khi môn cờ phát triển ở đó.
Nam Mỹ cũng có một nền cờ vua sôi động, với các giải đấu lớn được lên lịch trong năm nay tại Brazil, Colombia và Argentina.
Đặc biệt, Argentina có một lịch sử phong phú, phần lớn nhờ vào dòng người tài năng sau Olympiad Cờ vua 1939 tại Buenos Aires. Và đừng quên Uruguay, một cái nôi cờ vua khác ở Nam Mỹ.
Nhưng khi nói đến các sự kiện cờ vua rực rỡ nơi các kỳ thủ hàng đầu tụ hội, châu Phi mãi mãi chỉ là phù dâu chứ không bao giờ là cô dâu. Chưa từng có Giải vô địch thế giới FIDE, Giải đấu Ứng viên hay Olympiad Cờ vua nào diễn ra trên đất châu Phi.
Một ngoại lệ gần đây là giải đấu chỉ dành cho khách mời Freestyle Chess Grand Slam 2025 tại Grootbos, Nam Phi, do GM Levon Aronian giành chiến thắng. Đó không phải là sự kiện của FIDE, nhưng chủ tịch FIDE Arkady Dvorkovich đã có mặt. Tuy nhiên, như thế vẫn chưa đủ.
Theo FIDE, điều đó sẽ thay đổi.
Tại một cuộc họp của Hội đồng FIDE được tổ chức vào ngày 24 tháng 4, bên lề sự kiện Candidates tại Síp, một quyết định quan trọng đã được đưa ra nhằm mở rộng các giải đấu đỉnh cao của tổ chức này ra xa hơn.
Khi công bố địa điểm cho các sự kiện hàng đầu sắp tới, FIDE chính thức xác nhận chính sách chuyển dịch theo hướng luân phiên châu lục.
Điều này có nghĩa là châu Phi sẽ được ưu tiên đăng cai Olympiad 2032, giải đấu đồng đội hàng đầu của FIDE và là một trong những sự kiện lớn nhất trong làng cờ vua.
Tuy nhiên, châu Phi không được đảm bảo sẽ tổ chức sự kiện này - cần có một chủ nhà đứng ra và chi trả kinh phí. Như FIDE đã nói, một hồ sơ đăng cai sẽ thành công "khi điều đó khả thi và đáp ứng các tiêu chuẩn tổ chức cũng như bảo đảm tài chính."
Phát biểu trên Facebook, Giám đốc Phát triển Cờ vua của FIDE, GM Nigel Short cho biết: "Olympiad Cờ vua sẽ diễn ra tại châu Phi lần đầu tiên vào năm 2032—với điều kiện các tiêu chí của FIDE được đáp ứng.
"Tôi đã trình bày ý tưởng luân phiên cơ bản, trong một khoảnh khắc hăng say, vào giờ nghỉ trưa của cuộc họp Hội đồng tại Síp. Tuy nhiên, việc đề xuất được soạn thảo và thông qua cực kỳ nhanh chóng—chỉ 30 phút sau đó—phần lớn nhờ vào Giám đốc Pháp lý của FIDE, Aleksandr Martynov, và Arkady Dvorkovich [chủ tịch FIDE], nếu không có họ thì đề xuất này thậm chí đã không thể có mặt trong chương trình nghị sự."
Có vẻ như nếu Olympiad thực sự đến châu Phi, nó sẽ được tổ chức tại Nam Phi như sự kiện Freestyle Chess đã diễn ra. Chess South Africa, thành lập năm 1947, là một trong những liên đoàn năng động nhất của lục địa.
Như Short thừa nhận: "Đây là một sự kiện lớn và, nói một cách thực tế, vượt quá khả năng tổ chức của đa số các liên đoàn."
Ai Cập hiện là liên đoàn châu Phi được xếp hạng cao nhất ở vị trí thứ 51 thế giới. Kỳ thủ số một của Ai Cập là GM Bassem Amin, một bác sĩ y khoa đang hành nghề. Amin cũng là kỳ thủ có rating cao nhất châu Phi với hệ số Elo FIDE 2628.
Trong loạt quyết định của FIDE tại Síp, châu Phi đã được trao một sự kiện tầm trung: thủ đô Abuja của Nigeria dự kiến sẽ đăng cai Giải vô địch Nhanh và Chớp Nghiệp dư Thế giới từ ngày 1 đến 9 tháng 8. Abuja đã nộp hồ sơ đăng cai vào tháng 1 năm 2026 và đã được phê duyệt có điều kiện.
Hy vọng điều đó sẽ tạo tiền đề cho nhiều sự kiện hơn nữa trong tương lai.